‘De restzetel’ gaf aanzet tot besluit

Door Piet Eelants

Dongen, 16 juni 2021. Wethouder René Jansen stapt op als bestuurder van de OCD. Tegelijk is hierover een collegebesluit genomen. Jansen en het college nemen dit besluit in het kader van een wetswijziging van de Wet Bestuur en Toezicht Rechtspersonen. De wethouder, die deze maandag terug kwam van een korte vakantie heeft inmiddels al de eerste stappen genomen in het kader van zijn afscheid als bestuurslid van de stichting. De raad is gisteren van het besluit op de hoogte gebracht en vandaag gaf de gemeente Dongen een persbericht uit. Ook de fractie van de Volkspartij Dongen heeft vandaag een verklaring uitgegeven. Het besluit komt niet echt onverwacht. Onlangs bracht de Dongense podcast -website ‘De Restzetel’ een opvallend artikel uit over met name de bestuursconstructie van de stichting OCD

Er is rumoer ontstaan rond ‘een oude zaak ‘uit 2013 met betrekking tot de Stichting Ontwikkeling Centrum Dongen, kortaf OCD. Velen kennen de stichting niet en zeker niet de opzet. Toch vond de oprichting al in 1966 plaats. Primair en oorspronkelijk doel ervan was het in stand houden van de in het gebouw aan de Schaepmanlaan, maar ook de daar toen gevestigde nutsvoorzieningen. In het gebouw zetelde het Wit Gele Kruis, de thuiszorgorganisatie die later via diverse fusies nu in het huidige Thebe samenwerken. Ook de Katholieke Bibliotheek kreeg zijn bestemming in het gebouw. De Bieb ( Theek5) is inmiddels gehuisvest in de Cammeleur en is daar partner in een samenwerkingsverband met ContourdeTwern , DonckHuys en het kunstpodium. Het zo ter bestemming zijnde gebouw herbergde bovendien een aantal woonunits.

‘De Restzetel’: ‘De dubbele pet van wethouder Jansen’

Het geheel viel onder het beheer van de stichting OCD, die de betekenis van haar naam en streven daar in terugvond. Uiteraard heeft de Stichting een bestuur. Hekel punt in de samenstelling van het bestuur is volgens de Dongense Podcastwebsite ‘De Restzetel’ de deelname van een lid van het college. Tot op heden was dat ook zo en in de persoon van wethouder René Jansen. In aflevering 34 van 5 juni 2021 wijdde ‘De Restzetel’ die wordt gerund door voormalig Weekblad van Dongen politiek correspondent Sietse Broeders, Stefan van den Bosch en Harrie Broeders in een ‘extra aflevering’ alle tijd aan de OCD en haar bestuurs- samenstelling

De Restzetel

De Restzetel noemt zichzelf een onpartijdige en onafhankelijke podcast over de Dongense politiek. De website startte in september 2020 om ,volgens hun disclaimer,’ de ongehoorde stem te vertolken’. Het doel is volgens de eigenaren ook ‘om de inwoners van Dongen zelf te laten participeren, een mening te vormen en politieke beslissingen nemen

Podcast

In hun bewuste podcast vragen de presentatoren zich af of wethouder Jansen de toets van geldende integriteit wel kan doorstaan. Men doelt hier op de situatie van maart 2013 waarin Jansen – toen nog als fractievoorzitter van de Volkspartij Dongen- tamelijk fel reageerde op het feit dat toenmalig wethouder Bas Evegaars deelnam aan nota bene hetzelfde bestuur van dezelfde stichting waaraan de huidige wethouder bestuurs-deelnemer (qq) is.

Motie van wantrouwen

Het is maart 2013. Er wordt een motie van wantrouwen ingediend tegen toenmalig wethouder Bas Evegaars. Een nu saillant detail: de motie wordt ingediend door de Volkspartij Dongen. Inzet is de rol van Evegaars als bestuurder van de Stichting OCD. Hem wordt verweten dat hij de raad niet heeft ingelicht over een statutenwijziging bij de stichting. Volgens de VPD had wijziging tot gevolg dat de Dongense gemeentekas nadelig zou worden beïnvloedt. Het bestuur van OCD ( lees: wethouder Evegaars ) had zich volgens de motie moeten verantwoorden tegenover de raad. CDA, Democratisch Podium en de Dongense VVD stemmen tegen, voor waren de VPD en de PvdA. Evegaars kan blijven zitten.

Minimaal één miljoen euro

De Podcatsite ‘De Restzetel’ heeft de zaak uit het archief gehaald en zegt op een ‘Zembla -achtige’ manier te werk zijn gegaan en aan ‘onderzoekjournalistiek ‘ te hebben gedaan. Ze zijn ‘zo te horen’ inderdaad ook grondig te werk gegaan en hebben e e a gelardeerd met oude geluidsfragmenten en door hen zogenoemde feitelijkheden.

Uit de podcast en uit de archieven van deze krant blijkt dat voordat deze statutenwijziging plaatsvond, in de statuten was opgenomen, dat bij opheffing van de stichting ,die dan samenhangt met de toen mogelijke verhuizing van de bibliotheek naar de nieuwe MFA, de opbrengsten zouden terugvloeien naar de gemeente. In de nieuwe statuten staat vermeld dat de opbrengsten ten goede komen aan ‘maatschappelijke doelen’.De Volkspartij Dongen bleef ook na de uitleg van het toenmalige college, dat achter Evegaars bleef staan, vinden dat , ‘ gezien het feit dat de bibliotheek straks in de MFA gehuisvest zal worden en daarmee de doelstelling van de stichting OCD zou vervallen , opheffing van de stichting tot de mogelijkheden behoren en dat de gemeente door de statutenwijziging dus een aanzienlijk bedrag aan zich voorbij ziet gaan’. Toentertijd Jansen :

” Minimaal één miljoen euro, waarop het gemeentebestuur direct invloed had gehad, als de wethouder in onze ogen ‘meer doordacht’ had gehandeld’. Wat de Volkspartij Dongen betreft (ver)speel je niet zomaar zo’n directe invloed op gemeenschapsgeld, en weeg je dit soort besluiten goed af met collega wethouders. Wethouder Evegaars had vóóraf transparant zijn afwegingen kunnen maken, met de raad, maar vooral met zijn collega’s in het College. Ook als dit volgens formele regeltjes niet nodig is “.

Integriteit

In de podcast over deze zaak komen ook zaken aan de orde die niet helemaal als goed uitgediept kunnen worden beschouwd. Sommige fragmenten benaderen het niveau van latente uitspraken over twijfel over de integriteit van wethouder Jansen. Dat kan door de vrijheid van het woord, maar verdiend tevens meer absolute duiding. Enige satire kan ‘De Restzetel’ wel worden toegeschreven ; de podcast aflevering wordt gelardeerd met een soort van Bingo. De aflevering werd inmiddels (meetpunt 11 juni) ruim 2200 maal beluisterd. Deze krant vroeg een persoonlijke reactie van René Jansen op de inhoud van de podcast van ‘De Restzetel’. Opvallend daarbij is dat hij niet ingaat op ferme uitspraken aan zijn adres die in de podcast te horen zin. De fractie van de VPD reageerde op ons verzoek daar wel op . Die reactie kunt u als bijlage bij dit artikel hieronder lezen. De gemeente Dongen verstuurde vandaag een persbericht dat we eveneens verderop in dit artikel integraal publiceren

Reactie wethouder René Jansen

De aanleiding in 2013 was de statutenwijziging van stichting OCD. Daar is een stevig debat over gevoerd. De gemeente heeft sindsdien een minderheidsbelang in de stichting, belegd bij de wethouder Cultuur. Sinds 2018 vervul ik die rol. Als wethouder sta je midden in de samenleving en dien je de belangen van alle Dongenaren. De Dongense gemeenschap staat daarbij voorop en nooit het persoonlijk belang. De afgelopen periode is de financiële afwikkeling van de verkoop van de ‘oude bibliotheek’ afgerond. Per 1 juli treedt een nieuwe wet WBTR in werking, de Wet Bestuur en Toezicht Rechtspersonen. De wetswijziging is aanleiding om als bestuurder uit OCD te stappen met het verzoek aan de stichting om de statuten te wijzigen. Ik heb daartoe reeds de benodigde stappen gezet en er is een collegebesluit genomen. Binnen OCD hou ik me buiten beraadslaging en besluitvorming van alle aanvragen’” tot zover de letterlijke verklaring van Jansen.

INTEGRAAL : Reactie podcast OCD van de Volkspartij Dongen

Voor de Volkspartij Dongen staat de integriteit van wethouder René Jansen niet ter discussie. In de podcast worden fragmenten en data zonder context bij elkaar gezet. We waren graag met de Restzetel in gesprek gegaan om die context te geven en te duiden.

  • Gemeente Dongen is als oprichter van de Stichting al 55 jaar verbonden aan Stichting OCD. Omwille van de financiering en omwille van het doel van de stichting. De gemeente sloot een geldlening af bij de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG). Alleen gemeenten kunnen daar voor geldleningen terecht. Sindsdien is er vermogen opgebouwd door de stichting middels exploitatie van de (gesubsidieerde) bibliotheek en destijds het Wit-Gele Kruis.
  • Al vele periodes is de wethouder met cultuur in zijn portefeuille, namens het college van B&W, bestuurslid van stichting OCD.
  • In januari 2011 zijn de statuten gewijzigd waarmee fundamentele wijzigingen hebben plaatsgevonden in de afwikkeling van de financiën. Tegelijk bleef de doelstelling van de stichting ongewijzigd: huisvesting van maatschappelijke functies. De fractie van de Volkspartij Dongen heeft in 2013 inderdaad scherpe vragen gesteld en een interpellatiedebat gevoerd over de manier en beweegredenen van de statutenwijzigingen en uitgebleven communicatie hierover.
  • In 2018 is er een wijziging opgetreden ten aanzien van de grootste functie: De bibliotheek nam intrek in de Cammeleur. Hiermee verviel de huisvesting van maatschappelijke functie van stichting OCD.
  • Hierop werd door stichting OCD besloten om het pad in de verkoop te doen.
  • Tot medio 2020 heeft de GGD gebruikgemaakt van het pand voor huisvesting van het consultatiebureau.
  • Onlangs heeft de feitelijke overdracht van het pand aan de nieuwe eigenaar plaats gevonden.
  • De gemeente heeft sindsdien geen financieel en/of huisvestingsbelang meer in de stichting.
  • Logisch dat de gemeente via de wethouder tot aan het einde (verkoop pand) betrokken is gebleven. De geldlening liep immers via de BNG.
  • Per 1 juli nieuwe wetgeving WBTR (Wet Bestuur Toezicht Rechtspersonen).
  • Er is dus nu om twee redenen sprake van een nieuwe afweging: verkoop van het pand en nieuwe wetgeving.
  • Binnen stichting OCD is altijd een meerderheid nodig om besluiten te nemen.
  • Voor toekenning kent OCD eigen richtlijnen en voorschriften.
  • Het staat iedereen vrij om aanvragen te doen bij Stichting OCD. Hiervoor hebben zij zelf een oproep gedaan in de media begin dit jaar.

Beluister hieronder de podcast

Integraal : persbericht van de gemeente Dongen

Gemeente Dongen stapt uit bestuur OCD

Na 55 jaar komt er een einde aan de vertegenwoordiging van de gemeente Dongen in de stichting OCD. Het college heeft dit gisteren bij de B&W-vergadering besloten vanwege de nieuwe koers van de stichting en vanwege de wetswijzing bestuur en toezicht rechtspersonen (WBTR) per 1 juli aanstaande.

Historie
Volgens de statuten maakt de wethouder cultuur deel uit van het OCD-bestuur. In 1966 bouwde Ontwikkel Centrum Dongen (OCD) een gebouw aan de Schaepmanlaan. Dit was ten dienste van het Wit Gele Kruis en de Katholiek Openbare Bibliotheek. De gemeente stelde zich garant voor de lening van 560.000 gulden die OCD bij de bank moest doen. Vanaf dat moment was er een band en hebben 7 wethouders cultuur de lokale maatschappelijke nevenfunctie vervuld.

Ontwikkelingen
In de afgelopen jaren waren er belangrijke ontwikkelingen in taken en beheer. De bibliotheek verhuisde naar de nieuwbouw van De Cammeleur. De sloop van het gebouw is nu aanstaande. Een projectontwikkelaar heeft de locatie aangekocht en bouwt er de komende periode 23 appartementen. Dat betekent een forse kapitaalinjectie voor de stichting OCD.

Heden
Op 28 januari van dit jaar maakte OCD bekend dat de verkoop van het gebouw niet betekent dat het werk van de stichting erop zit. Wel wordt de doelstelling aangepast. Stichting OCD wil haar financiële middelen de komende jaren gebruiken voor ondersteuning van organisaties met educatieve, culturele en sociaalmaatschappelijke doelstellingen in de gemeente Dongen. Er is een oproep gedaan om te komen met voorstellen. Het OCD-bestuur gaat de aanvragen één keer per drie maanden toetsen.

Besluit
,,Dat heeft mij de laatste maanden aan het denken gezet’’, aldus René Jansen die als wethouder cultuur qualitate qua (in de hoedanigheid van) is afgevaardigd in het OCD-bestuur. ,,De nieuwe koers van OCD en de nieuwe wet WBTR verhouden zich niet goed tot het wethouderschap. Er komen in de toekomst zeker subsidieverzoeken waar de gemeente nee tegen gaat zeggen en die bij OCD terecht komen. Of bij beide. Telkens lastige afwegingen die aanleiding kunnen geven voor discussie over belangen. Uittreden uit het OCD-bestuur voorkomt dat casussen of aanvragen aanleiding geven om de ‘schijn van belangenverstrengeling’ op te roepen over de rol van de gemeente.’’

Podcast
In de podcast van zaterdag 5 juni plaatste De Restzetel kritische kanttekeningen over een dubbelrol van wethouder en OCD-bestuurslid Jansen. ,,Het is terecht dat ze opmerken dat de gemeente zich niet moet verschuilen achter oude statuten en zich moet afvragen of het op dit moment nog wel gewenst is dat de gemeente zitting heeft in de OCD-stichting. Het antwoord is duidelijk: nee.’’

Dubbele pet
De wethouder benadrukt dat hij tot op heden ‘geen dubbele pet op heeft gehad’, zoals de titel van de podcast luidde. ,,Als wethouder sta je midden in de samenleving en dien je de belangen van alle Dongenaren. De Dongense gemeenschap staat bij mij voorop en nooit het persoonlijk belang.’’