Dongen, 22 oktober 2019.“Tevreden en trots en het resultaat van knoerthard werken. “ aldus wethouder van financiën Rene Jansen. Deze sfeerbepalende opmerking was geen verrassende uitspraak aan het begin van de toelichting die het Dongense college deze ochtend gaf aan de lokale en regionale pers bij de presentatie van de programmabegroting 2020 -2023. Het college dat ook bij het aanbieden van deze editie van het gemeentelijke huishoudboekje niet gaat voor de spreekwoordelijke kaasschaafmethode van merkbare bezuinigen op de voornaamste behoeften en voorzieningen in het dorp, spreekt over noodzakelijke ombuigingen die de solidariteit van alle ruim 26.000 Dongenaren vraagt. Volgens burgemeester Marina Starmans presenteert Dongen een sluitende begroting “rekening houdend met de financiële realiteit “.De opvallend goed en in leesbare taal geschreven programmabegroting is een boekwerk van bijna 100 pagina’s geworden en wordt door het college ‘stabiel en sluitend’ genoemd.Dat laatste is zeker waar. Het college  ziet ook  ‘voldoende reserves’ voor een  ‘Doelgericht beleid’. Uit de begroting blijkt dat er voldoende geld kan blijven worden geïnvesteerd in belangrijke zaken zoals het onderwijs en veiligheid.

Omdat het rijk daarvoor middelen voor vrijgeeft vinden wethouder van Beers ( Onderwijs) en Lepolder (Sociaal domein) elkaar bij raakvlakken als taalonderwijs en zaken passend bij hun portefeuilles. Opvallend is verder dat in de begroting niet getornd wordt aan de nodige financiering ten behoeve van het verkeersplan in s Gravenmoer,maar dat dit project uitstel behoeft om technische en praktische redenen. Op het gebied van veiligheid gaat volgens burgemeester Starmans veel aandacht naar het fenomeen ‘verwarde personen’. Daar is samen met het politieteam Langstraat grote consensus over. Verder blijft ondermijning en het voorkomen van ‘kleine’ criminaliteit de nodige aandacht vragen.

De Dongense gemeenteraad gaat zich vanaf deze week verder buigen over de door het college nu vrijgegeven sluitende begroting. De raad beraadt zich in een aantal sessies over de inkomsten en uitgaven voor het komend jaar. Voor 2020 is daar een bedrag mee gemoeid van 56.3 miljoen euro aan inkomsten en uitgaven. Binnen dit bedrag zegt het Dongense college een balans te hebben weten te vinden van een evenwichtig uitgave- en inkomstenpatroon. De cijfers zijn bekend. De begroting is sluitend. Lezers van deze krant kunnen de begroting ook zelf lezen en ontleden in deze krant. De raad mocht al eerder meepraten over de besteding van lasten en baten middels de in september verschenen zogenoemde keuzenota, maar een gedeelte van de raad maakte, voornamelijk van de zijde van de oppositiepartijen daar, om voor hen moverende reden en tot verbazing van de coalitiepartijen nauwelijks gebruik van tijdens een tumultueuze vergadering op 19 september. Op woensdag 23 oktober is er een herhaling van kansen en zetten als er gelegenheid wordt geboden om voornamelijk mondeling ( technische) vragen over de begroting te stellen aan het college. Dat geeft daar op dinsdag 31 oktober antwoord op ; inclusief op de dan schriftelijk gestelde vragen. De plenaire behandeling van de begroting is voorzien voor 7 en 14 november 2019. Vandaag gaf het college een nadere toelichting aan de lokale en regionale pers.

In de komende drie jaren loopt het tekort in het geldkistje op de Hoge Ham in Dongen waarschijnlijk nog verder op. In 2020 moet al voor een dikke 4 miljoen euro bezuinigd worden. Liever spreekt het college in dit geval van ‘ombuigingen’. Het betekend in de meeste gevallen simpel dat de burger, de inwoner, gewoon duurder uit is en dus in feite moet inleveren op zijn of haar besteedbaar budget. Er zijn verzachtende omstandigheden: ook nu spreekt het college vanuit het principe ‘gedeelde smart is halve smart’. Schrale troost voor velen, logische solidariteit voor anderen. Heel veel Nederlandse gemeenten kampen met tekorten. Voornamelijk is dat tekort te vertalen naar een steeds hoger bedrag dat gemeenten moeten uitgeven aan Wmo -maatregelen voornamelijk ten aanzien van de steeds duurder wordende jeugdzorgproblematiek, om die op een aanvaardbaar kwaliteitsniveau te houden. Een goede analyse hoe het komt dat die kosten de pan uitrijzen is niet eenvoudig gemaakt, maar dat het voornamelijk een probleem van de tijd is waarin we leven, is zeker. De gemeente Dongen heeft , volgens wethouder Petra Lepolder dat onlangs verklaarde, een relatief klein aantal jongeren die vanwege hun ingewikkelde en uitgebreide zorgpatroon heel veel geld kosten.Ook landelijke politieke keuzes liggen aan de ontstane tekorten bij Wmo- onderdelen in vele gemeentes ten grondslag. Den Haag heeft weliswaar wat meer geld gegeven en toegezegd voor dat probleem, maar lang niet voldoende. Duidelijk, voor velen is, dat de oorzaak van de financiële malaise in de jeugdzorg ligt aan het rijk. Den Haag legde op 1 januari 2014 de jeugdzorg op het bordje van de Nederlandse gemeenten.

Dongenaar tast verder in de beurs
Voor het eerst in vele jaren moet het stokpaardje van de doorgaans ‘liberale’ Dongense politiek het loodje leggen en gaan inwoners en ondernemers van dit dorp dieper in de beurs moeten gijpen om een aangenaam woongenot te kunnen continueren. De stijging van de OZB is de komende periode aanzienlijk. Niet enkel wordt de belasting geïndexeerd , in 2020 stijgt de opbrengst uit de OZB met € 350.000 voor woningen en met € 600.000 voor niet-woningen. Voor iedereen een flink aantal tientjes meer dan nu. In de toelichting bij de aangeboden begroting wordt alvast gezegd dat die verhoging structureel is. Het besluit brengt wel een kleine miljoen euro op voor de gemeentelijke schatkist. Dat de heffing op afvalstoffen stijgt is niet zo evident, gezien de beloften in het recente verleden : ‘ze stijgen vanwege landelijk doorgevoerde verhogingen van de verbrandingstarieven en mondiale ontwikkelingen in de afvalmarkt ‘ zoals de te lezen voetnoot in de toelichting laat weten. De rioolrechten én de hondenbelasting worden verlaagd. Het invoeren van een soort van toeristenbelasting staat niet gepland in deze programmabegrotingsperiode , maar wordt later in de tijd serieus overwogen.

De kans dat de cijfertjes in de begroting nog zullen kunnen worden aangepast na eerdere en nog komende behandelingen in de raadszaal is bijna niet denkbaar. Wethouder van financiën René Jansen sprak al eerder uit dat, hoe dan ook de geschatte ombuigingen van ruim 4 miljoen euro hard zijn. Elke inbreng van welk politiek spectrum dan ook zal natuurlijk en traditioneel door het college op haar waarde en mogelijkheid worden afgewogen. Maar de politieke keuzes zijn gemaakt. De stemverhoudingen staan vast. De kaarten zijn voor een groot gedeelte geschud. Wie nog energie wil steken veranderingen aan te brengen bij het verdelen van ruim 56 miljoen euro over het wel en wee van ruim 26.000 Dongense inwoners is de vraag. Het antwoord laat zich wellicht raden.

De lastenverhogingen voor de Dongense burger werden tijdens de persbijeenkomst door het college verdedigd .Dat zal ook gebeuren in het overleg tijdens de behandeling van de begroting met de raad. Het college beoogt en betoogt tot goed overwogen beleid te willen komen door een aanvaardbare balans te maken tussen aan de ene kant de mogelijkheden om ‘de uitgaven te verlagen en aan de andere kant inkomsten te verhogen’. Het de laatste tijd veel besproken Dongens DNA wil het college graag zo veel mogelijk in stand houden en wijst er op dat ook in de gemeentelijke organisatie omgebogen is. Voorzieningen zoals een zwembad , een muziekschool en belangrijke andere nutsvoorzieningen blijven in Dongen gewoon beschikbaar. Zonder lastenverhoging zegt het college ‘zouden we verdergaande bezuinigingen moeten doorvoeren’ en ‘snijden in maatschappelijke voorzieningen ‘.